Bielenie drzew owocowych

Bielenie drzew owocowych stanowi jeden z głównych zabiegów agrotechnicznych stosowanych w sadach. Bielenie pni chroni przed uszkodzeniami kory i utrzymuje drzewa owocowe w dobrej kondycji. Niestety jednak zabieg ten obrósł wieloma fałszywymi mitami i bardzo często jest robiony w absolutnie złym terminie! Dlatego chcąc prawidłowo wykonać bielenie drzew owocowych, należy dowiedzieć się o tym więcej! Konieczne przeczytaj bielenie drzew owocowych. Jeszcze dziś sprawdź, kiedy, czym i jak bielić drzewka owocowe w sadzie. Poznaj najpewniejsze metody oraz termin bielenia drzew.

 

Czemu służy bielenie drzew owocowych?

Bielenie drzew owocowych jest zabiegiem agrotechnicznym stosowanym przez sadowników dla zabezpieczenia pni i kory drzew owocowych przed różnego typu uszkodzeniami mogącymi wystąpić zimą, jako skutek mrozów i nagłych zmian temperatury. Niesłuszna jest natomiast popularna obiegowa opinia, że białe wapno naniesione na korę drzew niszczy również zimujące w jej spękaniach i zakamarkach szkodniki. Zimą występują oczywiście mrozy, a to nie sprzyja drzewom owocowym. Szczególnie w bezśnieżne zimy niskie temperatury mogą, bowiem powodować uszkodzenia ich kory i przemarzanie przynajmniej niektórych roślin sadowniczych.

 

Jak rozpoznać zewnętrzne objawy uszkodzeń mrozowych na drzewach?

Ujawniają się one przemarzniętymi konarami, ranami zgorzelinowymi oraz pionowymi pęknięciami pni. Tego typu uszkodzenia mrozowe drzew pojawiają się w specyficznych warunkach atmosferycznych. Inicjują je, bowiem przede wszystkim okresowe ocieplenia zimą, po których ponownie następują fale mrozów. Ocieplenia te powodują chwilowe rozhartowanie zewnętrznych tkanek drzew w obrębie kory i zewnętrznych warstw drewna. W czasie ciepłych i/lub słonecznych dni drzewa (ich pnie i konary) ulegają nagrzewaniu się, co pobudza ich tkanki do życia. Natomiast ponowny, często gwałtowny spadek temperatury do wartości ujemnych w nocy powoduje z kolei, że ożywione tkanki zaczynają niestety przemarzać.

bielenie drzew owocowych

Uszkodzenia tkanek wewnętrznych powodowane przemarzaniem widać po pojawiającym się dość szybko zbrunatnieniu komórek. Są one najlepiej widoczne w czasie wiosennego przycinania drzew, szczególnie na przekroju młodych jednorocznych przyrostów, które stosunkowo późno jesienią zakończyły swój wzrost. Warunki sprzyjające powstawaniu takich uszkodzeń mrozowych drzew najczęściej występują w miesiącach styczeń i luty. Na uszkodzenia mrozowe drzew, mogące zima pojawiać się na pniach i nasadach konarów drzewek, jest jednak bardzo dobra rada! Zapobiega temu bielenie drzew owocowych robione we właściwym czasie. Jaki jest jednak najlepszy termin bielenia drzew owocowych?

 

Termin bielenia drzew owocowych

Kiedy należy przeprowadzać bielenie drzew owocowych? Otóż na pewno nie wiosną, czy nawet na przedwiośniu! Jest to jednak niestety nagminnie popełniany błąd. Nawet, jeśli bielenie drzew owocowych wykonamy na przedwiośniu, to i tak na ich ochronę będzie już zwyczajnie zbyt późno, bo zima będzie już przecież mijała. Najwłaściwszy termin bielenia drzew przypada na okres drugiej połowy grudnia. Musi to być przy tym termin bielenia drzew nie późniejszy, niż początek stycznia. Dla wygody najlepiej, więc pobielić drzewa w sadzie pod koniec jesieni. Zabezpieczymy w ten sposób drzewka na całą zimę. Po bieleniu część naniesionego wapna ulega jednak niestety czasem spłukaniu przez deszcz. W takim wypadku cały zabieg musi zostać powtórzony. Pnie drzew owocowych powinny tak trwać pobielone przez zimę, aż do początku marca. W tym okresie trzeba pilnować i monitorować drzewka w sadzie oraz poprawiać bielenie w razie potrzeby. Bielenie drzew owocowych wykonuje się głównie wapnem (tzw. mleko wapienne).

bielenie drzewek

Na jakiej zasadzie wapno chroni drzewa owocowe przed mrozem?

Wapno naniesione na pnie drzew owocowych zapobiega uszkodzeniom mrozowym pni drzew dzięki odbijaniu promieni słonecznych. Wapno jest białe, więc odbija większą część padających na drzewa zimą promieni słonecznych. Kora ich pni o wiele mniej się przez to nagrzewa i nie ulega niebezpiecznie dużym wahaniom temperatury w mroźnym okresie zimowym. Bielenie drzew owocowych dopiero po zimie (wiosną w marcu czy kwietniu) staje się bezsensowne, bo nie ma już wtedy przed czym drzew chronić. Natomiast przeciw zaczynającym wiosną swoją aktywność szkodnikom owadzim, wapnowanie pni drzew w ogóle z kolei przecież nie działa. To tylko nieprawdziwa fama krążąca niestety wśród nieznających zasad agrotechnicznych działkowców. Wielu działkowców mimo licznych monitów wyjaśniających, nadal popełnia jednak ten poważny błąd. Pamiętajmy więc, aby swoje drzewa owocowe zawsze bielić tylko przed nastaniem zimy (najpóźniej na początku stycznia), a nie dopiero wiosną po jej zakończeniu.

 

Czym i jak bielić drzewka owocowe?

Problem czym i jak bielić drzewka owocowe w sadach czy na działce jest bardzo prosty. Najprościej użyć do tego celu zwykłe wapno budowlane (bielenie drzew wapnem). Bielenie drzew owocowych jest przy tym absolutnie nieskomplikowanym zabiegiem, Warto jednak dowiedzieć się więcej jak bielić drzewka tak, aby wapno nie spływało całkowicie z pni oraz aby nie zmywał go deszcz.

Do bielenia drzew rozrabia się wapno na tzw. mleko wapienne. Jest to mieszanina wapna gaszonego rozpuszczonego w wodzie w ilości ok. 2 kg na 10 litrów wody. Do tego dodaje się jeszcze trochę zwykłej gliny lub krowieńca, czyli rozdrobnionych krowich odchodów. Ten dodatek ma zagęścić mleko wapienne na tyle, by zapobiegło to szybkiemu spływaniu wapna z pni drzew oraz spłukiwaniu go w czasie zimowych i wczesnowiosennych deszczy. Mieszanina musi zostać dokładnie wymieszana. Dopiero wtedy można zacząć nanosić ją szerokim pędzlem malarskim na pnie drzew owocowych, pokrywając je od ziemi do nasady rozwidlających się z pnia grubszych konarów.

FLOROVIT wapno do bielenia pni drzew i krzewów
FLOROVIT wapno do bielenia pni drzew i krzewów

Pnie i grube konary od strony południowej należy przy tym bielić nieco wyżej i mocniej (np. 2-3-krotnie), ponieważ od tej strony operuje słońce, więc pnie drzew będą się tu nagrzewać najsilniej. Od strony południowej są, więc potencjalnie najbardziej narażone na wystąpienie uszkodzeń mrozowych. Wapienną miksturę do bielenia drzew owocowych łatwo zrobić samodzielnie. Można też jednak zastosować prostsze rozwiązanie, kupując w sklepie ogrodniczym gotowe wapno do bielenia drzew. Taka kupna mikstura ma lepszą konsystencję i dodatkowo zwiększoną jeszcze przyczepność, więc nie powinna spływać z pni nawet w czasie silnego deszczu. Nie trzeba, więc potem tracić czasu i środków do powtarzania zabiegu bielenia, co jest ważne szczególnie dla dużych sadowników. Przy kupnie gotowego wapna do bielenia drzew, można też jesienią od razu zaopatrzyć się w specjalną maść ogrodniczą do zabezpieczania ran powstających po wiosennym cięciu drzew owocowych. Wiosną będzie jak znalazł!

 

Inne sposoby zabezpieczenia drzew przed zimą

Poza bieleniem drzew owocowych wapnem, można też zastosować zupełnie odmienny sposób na zabezpieczenie ich pni i konarów uszkodzeniami mrozowymi. To jednak metoda pracochłonna i przez to mało wydajna w dużych sadach. Jest za to dobra i zalecana do wypróbowania w ogrodach przydomowych i na działkach. Chodzi tu o możliwość owijania pni drzew grubym papierem (kartonem), słomą, lub agrowłókniną (flizelina ogrodnicza). Nie wolno jednak owijać drzew folią, bo ta w niczym nie pomoże i nie ochroni drzew, za to może nawet zwielokrotnić uszkodzenia mrozowe drzew. Natomiast inna popularną w sadownictwie metodą zabezpieczania na zimę szczególnie nowoposadzonych sadzonek drzew owocowych jest zakładanie na ich pnie specjalnych osłonek z tworzywa sztucznego. Takie osłonki sadownicze dodatkowo skutecznie zapobiegają również obgryzaniu pni młodych drzewek przez małe gryzonie i zające, które zimą szukają wszelkiego roślinnego pożywienia. Sztuczne osłonki sadownicze są bardzo dobrym ekonocznie rozwiązaniem szczególnie dla dużych sadowników.