Świat w Kwiatach

Twoje miejsce pełne ogrodowych inspiracji

Advertisement

Storczyk złoto Kinabalu

Storczyk złoto Kinabalu: rysunek kwiatu z zielonym, prążkowanym działkiem i żółtobrązowym bukłakiem
()

Storczyk złoto Kinabalu, czyli Paphiopedilum rothschildianum, należy do najbardziej poszukiwanych storczyków wśród kolekcjonerów. Jego kwiaty przypominają bukłak, a roślina pochodzi z gór Kinabalu na Borneo. Zatem sprawdzamy, jak wygląda, dlaczego jest rzadki i czego wymaga w uprawie.

Storczyk złoto Kinabalu: pochodzenie i wygląd

Gatunek rośnie naturalnie w wilgotnych, górskich lasach Borneo, zwłaszcza w okolicach góry Kinabalu. Kwiaty mają zielonkawy lub kremowy kolor z ciemniejszymi prążkami i fioletowymi odcieniami. Charakterystycznym elementem jest wydęta warżka w kształcie bukłaka, która jest typowa dla rodzaju Paphiopedilum. Ponadto boczne płatki tego gatunku są długie i szerokie, dlatego kwiat robi duże wrażenie.

Rzadkość i ochrona gatunku

Paphiopedilum rothschildianum jest gatunkiem krytycznie zagrożonym według Czerwonej Listy IUCN, a jego liczebność zmniejszały zbieranie dla kolekcjonerów oraz wycinka lasów. Natomiast dzięki rozmnażaniu w hodowlach część roślin trafia do obrotu bez pobierania ich z natury. Obrót storczykami z rodzaju Paphiopedilum podlega przepisom konwencji CITES, więc kupujemy wyłącznie rośliny z legalnego źródła. Zasady obrotu opisuje Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska.

Storczyk złoto Kinabalu: uprawa i wymagania

Ten storczyk nie jest łatwy w uprawie, nawet dla doświadczonych hodowców. Potrzebuje jasnego, rozproszonego światła, wysokiej wilgotności powietrza i lekkiego, dobrze przepuszczalnego podłoża. Dlatego nie dopuszczamy do zalania korzeni, a wodę podajemy tak, aby nie stała w doniczce. Jednak najczęściej rośliny hoduje się w wyspecjalizowanych szklarniach i kolekcjach, gdzie łatwiej utrzymać stabilne warunki.

Podstawy opieki nad innymi storczykami opisaliśmy w artykule jak dbać o storczyka po przekwitnięciu, a o roli korzeni w tekście korzenie powietrzne storczyka. Inny słynny i drogi storczyk przedstawiamy w artykule orchidea Shenzhen Nongke.

Jak wygląda kwiat i liście storczyka złoto Kinabalu?

Roślina tworzy rozetę długich, pasowatych, ciemnozielonych liści, które często są u nasady lekko nakrapiane. Z ich środka wyrasta sztywny szypułkowy pęd, na którym rozwija się zwykle kilka kwiatów, nawet do sześciu. To cecha odróżniająca ten gatunek od wielu innych obuwików, które mają po jednym kwiecie. Kwiaty mogą mieć od kilkunastu do około trzydziestu centymetrów rozpiętości, co czyni je jednymi z największych w rodzaju. W naturze kwitnie głównie wiosną, w kwietniu i maju.

  • Płatki boczne są długie, wąskie i lekko opadające, z ciemnymi plamkami i paskami.
  • Warżka ma kształt bukłaka i służy do zwabiania owadów zapylających.
  • Kwiat trwa kilka tygodni, a po przekwitnięciu roślina odpoczywa i buduje nowe przyrosty.

Gdzie rośnie storczyk złoto Kinabalu w naturze?

Gatunek jest endemitem Borneo, czyli występuje tylko w niewielkim rejonie wyspy, na stokach gór w okolicach Kinabalu. Rośnie w lasach na wysokości mniej więcej od 500 do 1200 metrów n.p.m., na glebach ultramaficznych, także jako litofit na skałach, w miejscach z rozproszonym światłem pod leśnym baldachimem. Podłoże w jego siedliskach jest ubogie i przepuszczalne, więc korzenie nie stoją w wodzie. Dlatego w hodowli stosuje się mieszanki o dużej przewiewności. Zrozumienie warunków naturalnych pomaga zrozumieć, czemu storczyk źle znosi przelanie i duszne powietrze.

Jak rozmnaża się storczyk złoto Kinabalu?

W naturze zapylają go owady, a nasiona są drobne i wymagają obecności grzybów mikoryzowych do kiełkowania. W hodowli stosuje się siew w warunkach sterylnych, in vitro, na pożywkach. Proces jest długi, bo siewki potrzebują wielu lat, aby zakwitnąć. To jeden z powodów, dla których dorosłe rośliny są drogie. Podział dużych kęp jest możliwy, ale rzadko wykonywany, ponieważ roślina rośnie wolno i łatwo ją osłabić.

Jakie warunki dla storczyka złoto Kinabalu są najważniejsze?

Poniżej podstawowe zasady, które stosują hodowcy obuwików:

  • Światło: jasne, rozproszone, bez ostrego słońca w południe.
  • Podłoże: kora sosnowa z dodatkiem perlitu, węgla drzewnego lub torfu, tak by woda swobodnie odpływała.
  • Wilgotność powietrza: wysoka, utrzymywana nawilżaczem lub tacą z wodą, ale z ruchem powietrza.
  • Temperatura: umiarkowana do ciepłej, z wyraźnie chłodniejszą nocą, która sprzyja zawiązywaniu kwiatów.
  • Woda: miękka, bez osadu, podawana tak, by podłoże wysychało powierzchniowo między podlewaniami.

Nawożenie jest oszczędne, a nadmiar soli szybko uszkadza korzenie. Warto pamiętać, że ten gatunek jest bardziej wymagający niż popularne storczyki doniczkowe, o których piszemy w artykule jak dbać o storczyka po przekwitnięciu.

Jak legalnie kupić storczyk złoto Kinabalu?

Wszystkie gatunki rodzaju Paphiopedilum są wpisane do załącznika I konwencji CITES, więc handel nimi jest ściśle kontrolowany. Kupując, pytaj o pochodzenie rośliny i dokumenty. Rośliny z natury w zasadzie nie powinny być oferowane, a legalny obrót dotyczy okazów z hodowli. Dobrze jest wybierać sprawdzone szkółki i unikać ofert bez oznaczenia gatunku. Przepisy i procedury wyjaśnia Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska, a pytania o dokumenty warto kierować do sprzedawcy jeszcze przed zakupem.

Czym storczyk złoto Kinabalu różni się od obuwika pospolitego?

Oba należą do storczykowatych i mają kwiaty z wydętą warżką, ale ich biologia jest odmienna. Obuwik pospolity (Cypripedium calceolus) rośnie dziko w Polsce, w chłodnych lasach, i podlega ścisłej ochronie gatunkowej. Tropikalny Paphiopedilum rothschildianum nie przetrwa naszej zimy w gruncie i wymaga ciepła przez cały rok. Nie wolno wykopywać obuwika z natury, a w uprawie domowej wybieramy wyłącznie rośliny z hodowli.

Czy storczyk złoto Kinabalu jest odpowiedni dla początkujących?

Raczej nie. Stabilne warunki, wilgotność i bezpieczne źródło zakupu sprawiają, że to roślina dla doświadczonych kolekcjonerów. Początkującym łatwiej zacząć od popularnych gatunków i hybryd, a dopiero po kilku latach prób sięgnąć po rzadsze obuwiki. Inne opisane tu storczyki to storczyk Cattleya Jewel Box oraz korzenie powietrzne storczyka.

Jakie problemy pojawiają się w uprawie storczyka złoto Kinabalu?

Najczęstsze kłopoty wynikają z niewłaściwych warunków, a nie z chorób. Zwracaj uwagę na wygląd liści i korzeni, bo to one pierwsze sygnalizują błąd.

  • Gnicie korzeni i podstawy rozety, gdy podłoże jest zbyt mokre lub zbite.
  • Brązowiejące końcówki liści przy bardzo suchym powietrzu albo zasolonym podłożu.
  • Brak kwitnienia przy zbyt małej różnicy temperatur między dniem a nocą oraz zbyt słabym świetle.
  • Szkodniki, takie jak wełnowce i mszyce, które żerują na liściach i pędzie kwiatowym.

Rośliny kolekcjonerskie warto oglądać co kilka dni, a nowe okazy trzymać w kwarantannie przez co najmniej kilka dni, zanim trafią do kolekcji.

Najczęstsze pytania: storczyk złoto Kinabalu

Skąd pochodzi ten storczyk?

Z wilgotnych lasów górskich Borneo, z okolic góry Kinabalu.

Czy ten gatunek jest łatwy w uprawie?

Nie, wymaga stabilnych warunków, wysokiej wilgotności i lekkiego podłoża, dlatego jest wyzwaniem nawet dla doświadczonych hodowców.

Dlaczego ten storczyk jest tak cenny?

Wpływa na to rzadkość gatunku, wyjątkowy wygląd kwiatów oraz trudna uprawa.

Czy storczyka można kupować bez ograniczeń?

Nie, rodzaj Paphiopedilum objęty jest przepisami CITES, więc kupujemy tylko rośliny z legalnego, udokumentowanego źródła.

Jak długo trwa kwitnienie storczyka złoto Kinabalu?

Kwiaty utrzymują się zwykle przez kilka tygodni, a ich trwałość zależy od warunków uprawy.

Jak oceniasz ten artykuł?

Kliknij gwiazdkę, aby ocenić jakość treści.

Średnia ocena użytkowników: / 5. Liczba głosów:

Brak ocen – bądź pierwszy i oceń ten wpis!

Zostaw komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *