Klonik pokojowy, czyli zaślaz mieszańcowy (Abutilon hybridum), to łatwa w uprawie roślina doniczkowa o dzwonkowatych kwiatach i liściach przypominających liście klonu. W jasnym miejscu kwitnie od wiosny do jesieni, a często także zimą. Potrzebuje dużo rozproszonego światła, regularnego podlewania i wiosennego przycinania. Latem świetnie czuje się na balkonie, natomiast zimę musi spędzić w domu.
W tym artykule opisujemy wymagania kloniku, jego pielęgnację, rozmnażanie oraz najczęstsze problemy w uprawie.
Klonik pokojowy, czyli zaślaz mieszańcowy
Zaślaz mieszańcowy to grupa odmian ogrodowych powstałych ze skrzyżowania kilku gatunków zaślazu. Należy do rodziny ślazowatych, podobnie jak hibiskus, czyli róża chińska, i malwa. Nazwę klonik zawdzięcza klapowanym liściom, które kształtem przypominają liście klonu. Spotyka się też nazwy abutilon oraz zaślaz.
Klonik w dobrych warunkach kwitnie przez wiele miesięcy
Skąd pochodzi klonik pokojowy?
Gatunki, z których wyhodowano zaślaz mieszańcowy, pochodzą z Ameryki Południowej i Środkowej, przede wszystkim z Brazylii. Rosną tam w ciepłym, wilgotnym klimacie. Dlatego w Polsce klonik nie przetrwa zimy w gruncie i uprawia się go jako roślinę doniczkową. Natomiast od maja do września może stać na balkonie lub tarasie.
Jak wygląda klonik pokojowy?
Klonik rośnie jako krzew. W doniczce osiąga zwykle 1 do 1,5 m wysokości, a w dużych donicach i ogrodach zimowych nawet 2 do 3 m. Ma długoogonkowe, klapowane liście oraz zwisające, dzwonkowate kwiaty o średnicy kilku centymetrów. Kwiaty mogą być białe, żółte, pomarańczowe, różowe, czerwone lub bordowe, często z wyraźnym użyłkowaniem.
Niektóre odmiany mają liście z żółtymi plamami. Ten efekt wywołuje wirus mozaiki zaślazu, który nie szkodzi roślinie. Co ciekawe, był to jeden z pierwszych opisanych wirusów roślin. Ponadto pstre odmiany można rozmnażać tylko z sadzonek, ponieważ wirus nie przenosi się przez nasiona.
Wymagania: stanowisko, podłoże i temperatura
- światło: dużo jasnego, rozproszonego światła; latem osłona przed ostrym, południowym słońcem za szybą
- temperatura: w sezonie pokojowa, a zimą najlepiej 10 do 15°C
- podłoże: żyzne, próchniczne i przepuszczalne, na przykład ziemia uniwersalna z dodatkiem piasku lub perlitu
- doniczka: z otworem odpływowym i warstwą drenażu z keramzytu
Zimą w ciepłym mieszkaniu i przy suchym powietrzu klonik łatwo gubi liście. Dlatego najlepiej przezimować go w chłodniejszym, ale jasnym pomieszczeniu.
Jak podlewać i nawozić klonik pokojowy?
Klonik szybko rośnie i ma duże liście, przez co zużywa sporo wody. Od wiosny do jesieni podlewaj go regularnie, gdy wierzchnia warstwa ziemi przeschnie. Latem, na słonecznym balkonie, może potrzebować wody nawet codziennie. Jednak nie dopuszczaj do stania wody w osłonce, bo korzenie zaczną gnić.
Zimą podlewanie trzeba ograniczyć, zwłaszcza w chłodnym pomieszczeniu. Ziemia powinna jednak pozostać lekko wilgotna. Od marca do września nawoź roślinę co 2 tygodnie nawozem do roślin kwitnących. Z kolei zimą nawożenie wstrzymaj lub stosuj je bardzo rzadko.
Odmiany zaślazu kwitną w wielu kolorach, także na czerwono
Przycinanie i przesadzanie
Klonik dobrze znosi cięcie. Najważniejsze przycinanie wykonuje się na przedwiośniu, w lutym lub marcu. Pędy skraca się wtedy o jedną trzecią, a nawet o połowę. Dzięki temu roślina się zagęszcza i obficiej kwitnie. W sezonie można też uszczykiwać wierzchołki zbyt długich pędów.
Młode rośliny przesadza się co roku wiosną, do doniczki większej o kilka centymetrów. Starsze okazy wystarczy przesadzać co 2 do 3 lata, a w pozostałych latach wymienić wierzchnią warstwę ziemi. Klonik można też prowadzić w formie drzewka na pniu z kulistą koroną.
Klonik pokojowy latem na balkonie
Od połowy maja, gdy minie ryzyko przymrozków, klonik można wynieść na balkon, taras lub do ogrodu. Najlepiej czuje się w jasnym miejscu osłoniętym od wiatru, z cieniem w najgorętszych godzinach. Na zewnątrz zwykle kwitnie obficiej niż w domu. Natomiast we wrześniu, zanim noce spadną poniżej 10°C, trzeba go wnieść z powrotem. Więcej wskazówek znajdziesz w artykule jak przygotować kwiaty doniczkowe do jesieni.
Rozmnażanie zaślazu
Najprostszą metodą są sadzonki wierzchołkowe. Pobiera się je wiosną lub latem, często z pędów odciętych podczas przycinania.
- odetnij fragment pędu o długości około 8 do 10 cm
- usuń dolne liście, a duże liście skróć o połowę
- posadź sadzonkę w wilgotnej mieszance torfu i piasku
- przykryj ją folią lub przezroczystą osłonką i trzymaj w temperaturze 20 do 24°C
- po 2 do 4 tygodniach, gdy sadzonka się ukorzeni, przesadź ją do doniczki
Klonik można też wysiewać z nasion pod koniec zimy. Siewki zwykle nie powtarzają jednak cech rośliny matecznej.
Ciemniejsze żyłki na płatkach to cecha wielu odmian
Choroby i szkodniki
W mieszkaniu klonik najczęściej atakują:
- przędziorki: drobne roztocza na spodzie liści; liście żółkną i pokrywają się delikatną pajęczyną, zwłaszcza w suchym powietrzu
- mączliki: małe, białe muszki, które wzlatują po poruszeniu rośliną
- mszyce: kolonie na młodych pędach i pąkach
- wełnowce: białe, waciste skupiska w kątach liści
Zaatakowaną roślinę warto odizolować od innych. Wełnowce można zbierać patyczkiem nasączonym spirytusem, a przędziorki ograniczyć, zwiększając wilgotność powietrza. Przy silnym porażeniu zastosuj środek ochrony roślin dopuszczony do upraw domowych.
Dlaczego klonik pokojowy gubi liście i pąki?
Najczęstsze przyczyny to przesuszenie lub przelanie ziemi, zbyt ciepłe i suche powietrze zimą oraz za mało światła. Klonik źle znosi również przeciągi i częste przestawianie, zwłaszcza w czasie kwitnienia. Z kolei żółknięcie liści przy prawidłowym podlewaniu może świadczyć o niedoborze nawozu lub o przędziorkach.
Najczęstsze pytania
Czy klonik pokojowy jest trujący dla kota?
Nie. Zaślaz uchodzi za roślinę bezpieczną dla kotów i psów, co potwierdza lista roślin ASPCA.
Ile razy w roku kwitnie klonik?
W dobrych warunkach kwitnie niemal bez przerwy od wiosny do jesieni. Przy jasnym stanowisku pojedyncze kwiaty pojawiają się także zimą.
Kiedy przycinać klonik?
Główne cięcie wykonuj w lutym lub marcu, skracając pędy o jedną trzecią do połowy. Latem wystarczy uszczykiwać wierzchołki.
Czy klonik może rosnąć w ogrodzie?
Tylko latem. Zimą musi wrócić do domu, ponieważ nie znosi mrozu. Inne rośliny kwitnące długo w domu opisujemy w tekście kwiaty doniczkowe kwitnące cały rok.
Zostaw komentarz